Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren MASAK, banka hesaplarının başkaları tarafından kullanılmasına ilişkin riskleri ele alan yeni bir rehber hazırladı. 12 Ekim 2026 tarihli “Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi”nde, hangi para hareketlerinin şüpheli kabul edilebileceği ve finansal kuruluşların hangi önlemleri alabileceği açıklandı. Rehberde, banka hesabını yalnızca para karşılığında başkasına verenlerin değil, arkadaşlık, akrabalık veya iş ilişkisi nedeniyle hesabını başkalarının yönlendirmesiyle kullananların da risk altında olabileceğine dikkat çekildi.
Başkasının Talimatıyla Yapılan Transferlere Dikkat
Bir kişinin hesabına gelen parayı başka birinin talimatıyla farklı hesaplara göndermesi, işlemin amacı ve para kaynağı konusunda yeterli bilgiye sahip olmaması halinde incelemeye konu olabiliyor. Özellikle dolandırıcılık, yasa dışı bahis ve suç gelirlerinin aklanması gibi faaliyetlerde başkalarına ait banka hesaplarının kullanılabildiği belirtiliyor. Hesap sahibinin işlemleri bizzat gerçekleştirmesi, hesabın kendi kontrolünde olduğu anlamına her zaman gelmiyor. Bu nedenle hesabın kim tarafından yönlendirildiği, transferlerin hangi amaçla yapıldığı ve para hareketlerinin ekonomik gerekçelerle açıklanıp açıklanamadığı önem taşıyor.
Sadece IBAN Paylaşmakla Sınırlı Değil
Hesap kullandırma riski yalnızca IBAN numarasının başka bir kişiye verilmesiyle sınırlı tutulmuyor. Mobil bankacılık şifreleri, banka kartları, kart şifreleri ve tek kullanımlık doğrulama kodlarının başkalarıyla paylaşılması da hesabın kontrolünün devredilmesine neden olabiliyor. Hesap sahibi işlemleri kendi cihazından gerçekleştirse bile sürekli başka bir kişinin talimatları doğrultusunda hareket ediyorsa bu durum da değerlendirilebiliyor. Bununla birlikte, bir IBAN numarasının paylaşılması veya başka bir kişiden para alınması tek başına suç işlendiğini göstermiyor. İşlemin niteliği, taraflar arasındaki ilişki ve hesabın fiilî kullanım biçimi birlikte inceleniyor.
Banka Hesapları ve Mobil Bankacılık Kapatılabilir
Rehberde, hesap sahibinin geliri ve ekonomik faaliyetleriyle uyumlu olmayan yoğun para giriş çıkışları, çok sayıda farklı kişiden gelen paraların kısa süre içinde başka hesaplara aktarılması ve birbiriyle bağlantılı çok sayıda hesabın aynı cihaz veya internet bağlantısı üzerinden yönetilmesi gibi durumların incelemeye alınabileceği belirtiliyor. Şüpheli hesaplara yönelik uygulanabilecek tedbirler arasında mobil ve internet bankacılığı erişiminin kısıtlanması veya kapatılması bulunuyor. Ayrıca banka kartlarının kullanımı durdurulabilir, para transfer limitleri düşürülebilir ve şüpheli işlemlerin önlenememesi halinde banka ile müşteri arasındaki ilişki tamamen sonlandırılarak hesap kapatılabiliyor.
Şüpheli İşlem Doğrudan Suçlu Demek Değil
MASAK rehberinde yer alan risk göstergeleri, hesap sahibinin doğrudan suç işlediğini kanıtlamıyor. Hukuki değerlendirmede kişinin işlemlerden haberdar olup olmadığı, iradesi ve olayın diğer koşulları dikkate alınıyor. Düzenlemeyle bankaların yanı sıra ödeme ve elektronik para kuruluşlarının da hesapların yasa dışı faaliyetlerde kullanılmasını önlemeye yönelik tedbirler alması amaçlanıyor.
