Latmos Dağları’nın yüksek kesimlerinden doğarak Büyük Menderes’e ulaşan Sarıçay, Çalışlı bölgesinde yapımı süren barajı da doldurdu. Kuşadası, Söke, Davutlar ve Güzelçamlı’nın içme ve kullanma suyu ihtiyacını karşılayacak barajda önemli bir su birikimi oluştu.
Fıstık çamlarının yer aldığı üst havzalardan başlayıp zeytinliklerin arasından ilerleyen Sarıçay, söğüt ve hayıtların oluşturduğu doğal bitki örtüsünün içinden geçerek Büyük Menderes Nehri’ne ulaşıyor. Doğal güzelliğiyle dikkat çeken bu akarsuyun, içme suyu sağlayacak bir barajı beslemesi nedeniyle korunması gerektiği vurgulanıyor.
EKODOSD’un bölgede yaptığı arazi incelemelerinde ise Sarıçay’ı tehdit eden önemli sorunlar tespit edildi.
Sarıçay’da endişelendiren görüntüler
EKODOSD Başkanı Bahattin Sürücü, barajın üst kesimlerinde faaliyet gösteren bazı maden ocaklarının atıklarının Sarıçay’a karıştığını gözlemlediklerini belirtti.
Sürücü, son yağışların ardından plastik kirliliğinin de ortaya çıktığını ifade ederek, “Bazı kişiler ‘su götürür’ düşüncesiyle plastik atıkları Sarıçay’a bırakıyor. Çay kenarlarına dökülen ya da doğaya atılan atıklar, yağışlarla birlikte akarsuya taşınarak Sarıçay’ın içinde birikiyor” dedi.
Yapılan gözlemlerde tarımsal üretimde ve hayvancılıkta kullanılan plastiklerin yoğunlukta olduğunu belirten Sürücü, “Damla sulama boruları, plastik kaplar ve evsel atıklar akarsu içinde sürükleniyor. Ağaç dallarına ve bitkilere takılan plastikler doğanın içinde ürkütücü bir görüntü oluşturuyor. Bu atıkların Sarıçay boyunca kilometrelerce taşındığını görüyoruz” diye konuştu.
Plastikler denize kadar ulaşıyor
Sürücü, akarsu boyunca ilerleyen plastik atıkların önce Büyük Menderes Nehri’ne, ardından da Ege Denizi’ne ulaştığını belirterek, “Denizde zamanla mikroplastiklere dönüşen bu atıklar balıklar ve birçok sucul canlı tarafından yutuluyor. Bu durum dolaylı olarak insan sağlığını da tehdit ediyor. Deniz yüzeyinde yüzen plastikler Caretta caretta tarafından denizanası sanılarak yutulabiliyor ve bu nadir canlıların ölümüne yol açabiliyor” dedi.
“Sarıçay sadece bir örnek”
Geçmişte alışverişlerde file ve bez torbaların kullanıldığını hatırlatan Sürücü, günümüzde plastiklerin hayatın her alanına girdiğini söyledi.
Sürücü, “Bu sorun yalnızca Sarıçay’la sınırlı değil. Derelerimiz, çaylarımız, sulak alanlarımız ve deniz kıyılarımız plastik atıklarla dolu. Plastik kirliliğini azaltmak için toplumsal bilinç, denetim ve doğa dostu alternatiflerin yaygınlaştırılması gerekiyor. İçme suyu kaynaklarını besleyen akarsuların korunması hem doğa hem de insan sağlığı için büyük önem taşıyor” ifadelerini kullandı.